Marisa Ravalli Prag'daki FUTURA'dan New Mexico'daki INHABIT'a Prag'dan New Mexico'ya

Corrales, New Mexico'daki INHABIT Galerie'nin kurucusuyla bağımsız sanat mekânları, topluluk ve sıfırdan bir galeri inşa etmek üzerine söyleşi

Marisa Ravalli – Marisa Ravalli: Prag'daki FUTURA'dan New Mexico'daki INHABIT'a | ArtGraduates Magazine

Marisa Ravalli küratör ve galeri sahibi. Kariyeri, doksanlı yılların Prag'ından — Galerie Nová Síň'de tarihi sergiler düzenlediği ve FUTURA Çağdaş Sanat Merkezi fikrini geliştirdiği dönemden — 2024 sonunda INHABIT Galerie'yi açtığı New Mexico çölüne uzanıyor. Sıfırdan bağımsız bir galeri kurmayı, cezaevindeki gençlerle yürütülen sanat projelerini, Trump döneminin ağırlığını ve Marisa'nın neden Instagram algoritmalarının peşinden koşmak yerine sokaktan içeri giren yabancılarla sanat üzerine konuşmayı tercih ettiğini konuştuk.

FUTURA'yı 2003'te Prag'da, bağımsız sanat mekânlarının kapandığı ve sanata yönelik kamusal fonlamanın azaldığı bir dönemde kurdunuz. İlginç bir şekilde, şu anda Çek Cumhuriyeti'nde çok benzer bir şey yaşanıyor — galeriler ekonomik zorluklarla boğuşuyor, Olomouc'taki Caesar ve Polansky Gallery gibi mekânlar kapanıyor. New Mexico'da bağımsız galeriler için durum nasıl? Sanat mekânlarını destekleyen bir ortam mı?

Öncelikle beni davet ettiğiniz için teşekkürler — katılmaktan memnuniyet duyuyorum! Burada Albuquerque'de çağdaş sanat alanında özel galeri pek yok. Santa Fe'de özel sektör tarafından finanse edilen daha fazla ve daha büyük kurum var; oradaki müzeler ise devlet tarafından destekleniyor. Durum elbette her yerde zor ve düzenli koleksiyoner de burada çok fazla değil. Santa Fe daha iyi durumda, yayalara daha uygun bir şehir, ama ticari alanlar bulmak güç ve kiralar akıl almaz derecede yüksek. New Mexico'lular sanatı seviyor ve burada yaşayan, buraya taşınan sayısız sanatçı var. Giderek daha fazla ziyaretçim oluyor, yani talep ve ilgi açıkça ortada.

ABD'de özel galerileri desteklemek için hibeler veya kamu fonları var mı?

Tüm New Mexico adına konuşamam, her şehir farklı. Yeni bir sanat sahnesini ayağa kaldırmaya çalışan küçük kasabalarda fon bulma şansının daha yüksek olduğu görünüyor. Eyalet düzeyinde fonlar mevcut ama rekabet çok yoğun; özel bir galeri ancak üç yıllık faaliyetten sonra başvurabiliyor — ve o zaman bile hiçbir garanti yok, sadece birkaç mekân seçiliyor. Bazı küçük kasabalarda "Main Street" adında bir program da var — küçük işletmeleri desteklemek için tanıtım ve reklam bütçesi olan ulusal bir kuruluş. Ama özel özeldir ve kâr amacı gütmeyen kuruluşlar her zaman önceliklidir — gerçek seviyeleri ya da programları ne olursa olsun — ve onlar bile başka finansman kaynakları aramak zorunda.

Donald Trump'ın güncel politikaları galeri dünyasını ya da sanat dünyasını etkiliyor mu?

Nereden başlayayım ki? Her köşede, her çatlakta var — kaçış yok. Sabah uyandığımızda karşılaştığımız ilk şey, uyumadan önce gördüğümüz son şey. Her konuşma bunun etrafında dönüyor ve sanatçıların ve sanat profesyonellerinin çoğu çaresiz hissediyor. İnanılmaz yıpratıcı! Yapabileceğimiz tek şey sorunları adıyla anmak, varlığımız ve geleceğimiz için mücadele etmek, bu tiranlığa ve diktatörlük girişimine dayanmak için birbirimize destek olmak.

"Field of Hearts" projesi — Bernalillo County Çocuk Tutukevi'ndeki gençler de dahil olmak üzere 12–19 yaş arası yerel gençlerin yaptığı yaklaşık 180 kalp biçimli eser — bir galeri için çok alışılmadık bir girişim. Bu iş birliği nasıl doğdu ve nasıl karşılandı?

Bunu sorduğunuz ne güzel! Galeri yepyeniydi ve yerel topluluğu sanata yaklaştıracak bir şey yapmak istiyordum. Proje galerinin dışında sergilendi, böylece gece gündüz herkes için erişilebilirdi. Üstelik burada yeni hükümet "rejimi"nin altına henüz girmiştik ve moral çok düşüktü. Başlangıçta projeyi yerel ilkokulla yapmak istemiştim ama öğretmenler ilgilenmedi. Bunun üzerine daha geniş kesimlere duyurdum ve Albuquerque'deki bir kiliseden bir organizatör ilgi gösterdi. Ayda bir "sorunlu" gençlerle — sokakta yaşayan, koruyucu ailelerde kalan ve tutukevindeki çocuklarla — buluştuklarını anlattı. Onlarla çalışmak müthişti ve hepsi katılmak istedi!

Gücü ellerine geri verme ve seslerini duyurma fikri hoşuma gitti. Bunlar, sürekli tepeden bakılarak konuşulan ve kimsenin dinlemediği çocuklar — burada yaratıcı ve başkaları için ilham kaynağı olma şansını onlar elde etti. Mahalle sakinleri "Kalpler Tarlası"nı gezmeyi çok sevdi ve onların çeşitli yanıtlarını okumak hüzünlü, yürek ısıtıcı ve ilham vericiydi! Böyle projeler yapmayı çok isterdim ama galeri artık tam kapasite çalıştığı için rutin programı ve mekânı yönetmeye zar zor yetişiyorum.

Sergilerinizden bazılarında Çek sanatçılar yer alıyor — örneğin HIVE/BUZZ sergisinde Anna Hulačová. New Mexico'ya daha fazla Çek ve Avrupa sanatı getirmeyi planlıyor musunuz? Ve yeni sanatçıları nasıl keşfedip seçiyorsunuz?

Daha fazla Çek ve Avrupalı sanatçı sergilemek isterdim — aslında her yerden sanatçılar! Şu anda Güney Fransa'da yaşayan Sharon Kivland'ın işlerini gösteriyorum. Sharon'ı uzun yıllardır tanıyorum, bu da işleri kolaylaştırıyor elbette. Bu kadar kısıtlı bir bütçeyle, her sergide arkadaşlarımın yardımına güvenmek ve elimden geleni yapmak zorundayım — ta ki finansman bulup Galeri'yi düzenli olarak destekleyen bir koleksiyoner çevresi oluşturana kadar.

Şimdiye kadar çok odaklı bir konseptle küçük karma sergiler hazırladım. Benzer şekilde çalışan veya benzer temalarla ilgilenen sanatçıları bir araya getirmek harikaydı — çoğu birbirini hiç tanımamıştı, ya da yalnızca diğerinin çalışmalarını duymuştu. Sanatçılarla yakın çalışmaya özen gösteriyorum ve sergiler bu şekilde adım adım olgunlaşıyor. Amerikan dergilerinde açık çağrılar da yayınlıyorum ve yeni işlere her zaman açığım. Sergileri son derece kısıtlı bir bütçeyle gerçekleştiriyorum — şimdiye kadar başardıklarım neredeyse bir mucize ve bu ancak sanatçıların kendileri ve bana güvenmeye olan açıklıkları sayesinde mümkün oldu.

Partneriniz Jiří Příhoda — Brian Eno ile çalışmış ve Rudolfinum'da sergi açmış Jindřich Chalupecký Ödülü sahibi — açılış serginiz "Ladies and Gentleman" için enstalasyonu tasarladı. Profesyonel iş birliğiniz nasıl işliyor? Partnerinizle çalışmak kolay mı?

Jirka burada olduğunda ve fırsat buldukça yardım ediyor. Kendi yoğun kariyeri var ve ağırlıklı olarak Prag'da yaşıyor. Sergi tasarımı konusundaki hassasiyetine bayılıyorum ve harika bir ekibiz! İlk ortak projelerimizden biri "Music for Prague" idi — Brian Eno ile Jirka'nın iş birliği. Diğer ülkelerden sanatçıları yeni açılan bir Çek Cumhuriyeti'ne davet edip daha önce hiç görme fırsatı bulamadıkları sanatçılarla buluşturmak beni çok heyecanlandırıyordu — ve bunun tersi de. Bu tür sergiler yapmaya devam etmek isterdim — ama bunun için daha iyi bir finansmana ihtiyacım var.

FUTURA yaklaşık yirmi yıl boyunca faaliyet gösterdi — Çek Cumhuriyeti'ndeki en büyük kâr amacı gütmeyen çağdaş sanat merkezlerinden birine dönüştü; Prag, Brooklyn ve Třebešice Şatosu'nda sanatçı rezidans programları vardı. "Tamamen size ait" bir galeri kurmakta sizin için farklı olan ne?

Cevap basit: hiçbir taviz yok! Bütün bunlara girişmek biraz şok ediciydi. Galiba Trump yeniden seçildiğinde panikledim ve önümüzdeki dört yıl aklımı koruyabilmemin tek yolunun bu olduğunu hissettim! Bir de, hâlâ COVID'in gölgesinde, bazı insanlar maskeyle Galeri'ye geliyordu ve gelmeye devam ediyor. İnsanları yeniden dışarı çıkarmak ve açılışlara getirmek yavaş ve zorlu oldu.

Galeri'nin günlük işleyişi çok kolay ve kimseye hesap vermem gerekmiyor. Sürekli saçma sapan şeyler yüzünden atışmak zorunda olmamak ne büyük rahatlık! Sözlerimi de tutabiliyorum, başkalarının beceriksizliği için özür dilemek zorunda kalmıyorum. Bir şey ters giderse — tüm sorumluluk bende. Tabii daha fazla yardım güzel olurdu. İşler o kadar hızlı büyüyor ki zar zor yetişiyorum. Belki ileride bir ortak alırım, her şeyin nasıl geliştiğine bakınca. Önemli olan iş ve insanları içeri çekip görmelerini sağlamak. Her gün bu kadar harika geri bildirimler duymak ve bu kadar çok yeni insanla tanışmak inanılmaz.

INHABIT Galerie güçlü bir yerel odağa sahip — New Mexico'lu sanatçıları destekliyor ve Corrales'da bir topluluk inşa ediyorsunuz. Öte yandan bugün birçok genç görsel sanatçı kariyerini kurmak için Instagram'a ve diğer sosyal medyaya büyük ölçüde dayanıyor. Bu dinamiği nasıl değerlendiriyorsunuz? Çevrimiçi görünürlük galerinin daha geniş bir kitleye ulaşmasına yardımcı oluyor mu, yoksa kişisel temas sizin için daha mı önemli?

Kesinlikle ikisinin birleşimi ve ikisi de eşit derecede önemli. Sosyal medyanın ve algoritmaların sınırlarının farkında olmanın çok kritik olduğunu düşünüyorum. Milyon takipçiye ancak boost ve sponsorlu reklamlara para ödeyenler ulaşıyor ve ben milyarderlere daha fazla para aktarmaya niyetli değilim! Sanatçıların sayfalarını bu rakamlara ya da beğeni sayısına göre yargılamıyorum. Sadece işe bakıyorum ve reklamları görmezden gelmeye çalışıyorum. Kendim hiçbir sosyal medya kullanmıyorum ve pizza hamuru yoğuran kedi yavruları izlemeye vaktim yok! Ama fırsat buldukça kaydırıp yeni sanatçılar keşfedebildiğim için mutluyum. Yine de benim için en önemli olan yüz yüze deneyim.

Sanat mekânlarının kapanmasına ve sanatın yalnızca internet üzerinden izlenmesine izin veremeyiz. Sanat yaşanmalıdır! Her gün Galeri'de sergilenen eserler hakkında harika yeni sohbetler yapıyorum — hiçbir şey bunun yerini tutamaz. Galeri'nin temel hedeflerinden biri daha geniş bir kitleye ulaşmak — normalde müzeye gitmeyen ya da sanata hiç ilgi duymayan insanlara. Bunun mümkün olup olmadığından emin değildim ama her gün yeni biri içeri girip soruyor: "Burada ne var?" İnsanların gözyaşlarına boğulduğunu gördüm, bazıları eserlerin hayatlarını değiştirdiğini söyledi. İnsanlar daha fazla ilgileniyor, anlamak istiyor, yeni tartışmalar açılıyor.

İtiraf etmeliyim ki artık günümün büyük bölümünü sergilenen eserler hakkında konuşarak geçiriyorum. İçeri giren herkesi şahsen karşılıyor ve her türlü soruyu yanıtlamak için burada olduğumu söylüyorum. Masanın arkasında sadece kibirli, az maaş alan bir çalışanın oturduğu soğuk, boş beyaz küplerin günleri geride kaldı. Sanat tartışılmak içindir! Yeni bir tür galeri deneyimi yaratmak istiyorum — izleyicinin sadece izleyici kalmak zorunda olmadığı, katılımcı olabildiği ve çağdaş sanatla bir ilişki kurabildiği bir yer.

Söyleşi için teşekkürler, Marisa!

Orijinal dilde oku: English

Sanatçıları keşfet

Martin Jelínek

Czech Republic Painting

Johana Merta

Czech Republic Installation

Marie Vránová

Czech Republic Painting